Yeni Projemiz Başladı: 19. Yüzyılda Osmanlı'da Modern Edebiyat Teorisinin Doğuşu

Karşılaştırmalı Edebiyat Bölümü olarak 19. Yüzyıl Osmanlı hilafetinde modern edebiyat teorisinin doğuşunu araştıran “19. Yüzyıl Osmanlı Hilafetinde Modern Edebiyat Teorisinin Doğuşu” isimli projemiz başladı. Üniversitemiz tarafından desteklenen proje, edebiyat teorisinin klasik ve modern dönemde gelişimini inceleyerek, geleceğin sorunlarına inovatif çözümler üretmeyi hedefliyor. 

Bölümümüz öğretim üyesi Dr. Rahmi Oruç’un Dr. İdem Arvas, Dr. Akın Bulut, Muhamad Abdelmageed ve Dr. M. Rofiq Muzakkir ile birlikte çalıştığı projede Karşılaştırmalı Edebiyat Bölümü’müzden Alaa al- Barazi ve Maryam Kouk ve Yapay Zekâ-Yenilikçi Öğrenme ve Öğretme Kordinatörlüğü’nden Rabia Asan da bursiyer olarak bulunuyor. 

Proje; bir yıllık bir çalışmanın ardından inovatif ve dijital öğrenme araçlarından faydalanan bir ders hazırlanarak başta bölümümüz olmak üzere üniversitemiz öğrencilerinin ilgisine sunulacak. 

Proje Hakkında 

Teknolojik gelişmelerle dünya sosyal hızlanma sürecini yaşıyor ve bu süreç, sadece bir "transformasyon" olmaktan öteye geçebilir: Gerçek bir transmutasyon bizi bekliyor olabilir. Her gün, "post-truth", "metaverse", "yapay zekâ" gibi kavramlar kamusal alanda yerini alıyor. Beklenen bu büyük transmutasyon, eğer hazırlıksız yakalanırsak, yıkıcı olabilir. İyi kötü, yıkıcı yapıcı birçok transmutasyona tanıklık eden tarih, medeniyetin değişime verdiği tepkiyi anlamamıza da yardımcı olabilir.

Bir yüzyıl kadar önce, Osmanlı değişimi bekliyordu. Bu, hayatın her alanında devrim demekti. Yeni okullar kurulurken, eski olanlar evriliyordu. Edebiyat ve edebiyat teorisi de bu dönüşümden payını aldı. Osmanlı'nın Sünni Müslüman toplulukları; Türkler, Kürtler, Araplar; medrese üzerinden ortak bir entelektüel mirası paylaşıyordu. Belâgat ve inşa ilimleri edebiyat teorisinin temelini oluşturuyordu. 

Ancak zamanla, modern edebiyat teorisi özellikle Fransız etkisiyle ortaya çıktı. İlginçtir ki tarih, bu toplulukları yeniden birleştirdi.  Türk, Kürt ve Arap düşünürleri, yirmi yıl sonra tekrar iş birliği yapabilirler, ancak bu kez basiretle. 

Bu projede Osmanlı Türkçesi, Kürtçe ve Arapçada 19. yüzyıl modern edebiyat teorisinin gelişimine odaklanan bir dijital ders hazırlamak amaçlanıyor. Proje sonunda müfredatı şekillenecek olan ders, İbn Haldun Üniversitesi Karşılaştırmalı Edebiyat Bölümü son sınıf öğrencilerine ve üniversitemizin diğer öğrencilerine sunulacak ve bölümümüzün akademik gelişimine katkı sağlayacak.